పార్లమెంట్ ప్రత్యేక సమావేశాలను ఈ నెల చివర్లో నిర్వహించే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. మహిళా రిజర్వేషన్ అమలు, నియోజకవర్గాల పునర్విభజనకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లులను మరోసారి సభ ముందుకు తీసుకురావాలని కేంద్ర ప్రభుత్వం యోచిస్తున్నట్లు జాతీయ మీడియా కథనాలు వెల్లడించాయి. అయితే, సమావేశాల తేదీలపై కేంద్రం నుంచి అధికారిక ప్రకటన వెలువడలేదు.
గత ఏప్రిల్లో లోక్సభలో ప్రవేశపెట్టిన రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు అవసరమైన ప్రత్యేక మెజారిటీని సాధించలేకపోయింది. దీంతో మహిళా రిజర్వేషన్ అమలుకు సంబంధించిన ప్రతిపాదన ముందుకు సాగలేదు. ఈ నేపథ్యంలో తాజా సమావేశాల్లో బిల్లులను తిరిగి ప్రవేశపెట్టేందుకు కేంద్రం రాజకీయ పార్టీలతో సంప్రదింపులు జరుపుతున్నట్లు సమాచారం.
ప్రతిపక్షాల మద్దతు కోసం ప్రయత్నాలు
ప్రత్యేకంగా డీఎంకేతో పాటు కొన్ని చిన్న ప్రతిపక్ష పార్టీల మద్దతును కూడగట్టేందుకు ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నట్లు వార్తా కథనాలు పేర్కొన్నాయి. అయితే, ఆయా పార్టీలు బిల్లులకు మద్దతు ఇస్తాయా లేదా అన్నది ఇంకా స్పష్టం కాలేదు.
మహిళలకు 33 శాతం రిజర్వేషన్ లక్ష్యం
మహిళా రిజర్వేషన్ చట్టం ప్రకారం లోక్సభ, రాష్ట్ర శాసనసభల్లో మహిళలకు మూడింట ఒక వంతు సీట్లు కేటాయించాలనే లక్ష్యం ఉంది. అయితే, ఈ రిజర్వేషన్ అమలు నియోజకవర్గాల పునర్విభజన ప్రక్రియతో ముడిపడి ఉంది. ఈ ప్రక్రియను వేగవంతం చేసి, 2029 లోక్సభ ఎన్నికలకు ముందే రిజర్వేషన్ను అమల్లోకి తీసుకురావాలనే ప్రతిపాదనపై కేంద్రం దృష్టి సారించినట్లు సమాచారం.
నియోజకవర్గాల పునర్విభజనలో జనాభా ప్రాతిపదికన సీట్ల సంఖ్య, నియోజకవర్గాల సరిహద్దులు మారే అవకాశాలున్నాయి. అయితే, జనాభా నియంత్రణలో ముందున్న దక్షిణాది రాష్ట్రాల రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై ప్రభావం పడవచ్చని కొన్ని పార్టీలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. మహిళా రిజర్వేషన్కు మద్దతు ఉన్నప్పటికీ, దానిని నియోజకవర్గాల పునర్విభజనతో అనుసంధానించడంపై అభ్యంతరాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రత్యేక మెజారిటీ కీలకం
రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు ఆమోదం పొందాలంటే రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 368 ప్రకారం ప్రత్యేక మెజారిటీ అవసరం. అంటే, సభలో హాజరై ఓటు వేసిన సభ్యుల్లో మూడింట రెండొంతుల మంది మద్దతు ఉండాలి. అందువల్ల కేంద్రానికి ఇతర పార్టీల మద్దతు కీలకం కానుంది.
మొత్తంగా, మహిళా రిజర్వేషన్ అమలు, నియోజకవర్గాల పునర్విభజనపై కేంద్రం మరోసారి ప్రయత్నాలు చేస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. అయితే, బిల్లుల భవిష్యత్తు పార్లమెంట్లో లభించే మద్దతు, రాష్ట్రాల ప్రాతినిధ్యంపై రాజకీయ పార్టీల మధ్య కుదిరే ఏకాభిప్రాయంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
