యెస్ బ్యాంక్ ఆర్థిక సంక్షోభం, ఏటీ-1 బాండ్ల రద్దు వ్యవహారంలో భారత సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు వెలువరించింది. బ్యాంకు కార్యకలాపాల్లో అవకతవకలు చోటుచేసుకుంటున్న సమయంలో భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (ఆర్బీఐ) తగిన విధంగా వ్యవహరించలేదని ధర్మాసనం వ్యాఖ్యానించింది. పరిపాలనా వైఫల్యాల భారాన్ని పెట్టుబడిదారులపై వేయడం అన్యాయమని స్పష్టం చేసింది.
జస్టిస్ దీపాంకర్ దత్తా, జస్టిస్ అగస్టిన్ జార్జ్ మసీహ్లతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ తీర్పును వెలువరించింది. యెస్ బ్యాంక్కు చెందిన రూ.8,415 కోట్ల విలువైన అదనపు శ్రేణి-1 (ఏటీ-1) బాండ్లను 2020లో రద్దు చేస్తూ తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని కొట్టివేసింది. బాంబే హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సమర్థిస్తూ, ఆర్బీఐ, యెస్ బ్యాంక్, కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సంబంధించిన అప్పీళ్లను తిరస్కరించింది.
ఆర్బీఐ పర్యవేక్షణపై ప్రశ్నలు
యెస్ బ్యాంక్ సాధారణ ఈక్విటీ టైర్-1 మూలధన నిష్పత్తి 0.6 శాతానికి పడిపోయినప్పటికీ, పరిస్థితిని పర్యవేక్షించడంలో ఆర్బీఐ తగిన చర్యలు తీసుకోలేదని సుప్రీంకోర్టు పేర్కొంది. బ్యాంకు కార్యకలాపాల్లో గతంలోనే పలు అవకతవకలు గుర్తించారని, సంబంధిత సిబ్బందిపై క్రిమినల్ కేసులు కూడా నమోదయ్యాయని ధర్మాసనం గుర్తుచేసింది.
అయితే, బ్యాంకు పునర్వ్యవస్థీకరణ సమయంలో అధికారులు అనుసరించిన విధానపరమైన లోపాలకు పెట్టుబడిదారులను బాధ్యులను చేయలేమని స్పష్టం చేసింది.
ఏటీ-1 బాండ్ల రద్దు ఎందుకు చెల్లదు
2020లో యెస్ బ్యాంక్ ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొన్న సమయంలో పునర్వ్యవస్థీకరణ ప్రణాళికను రూపొందించారు. తొలుత తయారు చేసిన ముసాయిదాలో ఏటీ-1 బాండ్లను శాశ్వతంగా రద్దు చేసే నిబంధన ఉన్నప్పటికీ, తుది ప్రణాళికలో దానిని తొలగించారు. న బ్యాంకు నిర్వాహకుడు ఆ బాండ్లను రద్దు చేశారు.
నిబంధనల్లో పేర్కొన్న అధికారాలు లేకుండా నిర్వాహకుడు ఈ నిర్ణయం తీసుకోవడం చట్టబద్ధం కాదని సుప్రీంకోర్టు తేల్చింది. బాండ్లను రద్దు చేసే అధికారం ఉన్నప్పటికీ, నిర్దేశించిన నిబంధనలు, విధానాలను పాటించడం తప్పనిసరి అని పేర్కొంది.
వ్యక్తిగత పెట్టుబడిదారులకు ఊరట
ఏటీ-1 బాండ్లు అధిక నష్టభయం కలిగిన ఆర్థిక సాధనాలు. బ్యాంకు తీవ్రమైన ఆర్థిక సంక్షోభంలో ఉన్నప్పుడు వీటిని రద్దు చేయడం లేదా ఈక్విటీగా మార్చడం జరిగే అవకాశం ఉంటుంది. అధిక రాబడుల ఆశతో వీటిలో పెట్టుబడి పెట్టిన వ్యక్తులు తమ పెట్టుబడిని కోల్పోయే ప్రమాదం ఉంటుంది.
ఇలాంటి బాండ్లను వ్యక్తిగత పెట్టుబడిదారులకు విక్రయించడంపై కూడా సుప్రీంకోర్టు ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. అధిక ప్రమాదం ఉన్న ఈ పెట్టుబడులను వ్యక్తులకు అందించే ముందు మరింత కఠినమైన పరిశీలన, ప్రమాదాలపై స్పష్టమైన అవగాహన కల్పించడం అవసరమని పేర్కొంది.
ఈ తీర్పుతో బాండ్లను రద్దు చేయడాన్ని వ్యతిరేకించిన పెట్టుబడిదారులకు న్యాయపరమైన ఊరట లభించింది. అయితే, పెట్టుబడిదారులకు నిధుల చెల్లింపు, బాండ్ల పునరుద్ధరణకు సంబంధించిన తదుపరి అమలు వివరాలను సంబంధిత పరిణామాల ఆధారంగా పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది.
