ఒకప్పుడు భూమి చుట్టూ తిరిగిన తొలి కృత్రిమ ఉపగ్రహం స్పుట్నిక్-1తో ప్రారంభమైన అంతరిక్ష యుగం.. ఇప్పుడు వేలాది ఉపగ్రహాలతో కొత్త దశలోకి ప్రవేశించింది. 2026 ప్రపంచ అంతరిక్ష వారోత్సవం సందర్భంగా ఈ మార్పుపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చ జరుగుతోంది. ఈ ఏడాది రాకెట్ విప్లవం అనే అంశంతో నిర్వహిస్తున్న ఈ వారోత్సవాన్ని గూగుల్ ప్రత్యేక డూడుల్తో గుర్తుచేసింది.
ప్రస్తుతం పరిస్థితి పూర్తిగా మారిపోయింది. అమెరికా ప్రభుత్వ లెక్కల ప్రకారం 2015లో సుమారు 1,400 క్రియాశీల ఉపగ్రహాలు ఉండగా, 2025 నాటికి వాటి సంఖ్య 11 వేలకు పైగా పెరిగింది. ఓఈసీడీ అంచనాల ప్రకారం 2025 చివరి నాటికి 14 వేలకు పైగా పనిచేస్తున్న ఉపగ్రహాలు భూమి చుట్టూ పరిభ్రమించాయి. 2026 మధ్య నాటికి ఈ సంఖ్య దాదాపు 15 వేలకు చేరింది. ఉపగ్రహాలను లెక్కించే విధానాల్లో తేడాల కారణంగా వివిధ సంస్థల గణాంకాల్లో స్వల్ప వ్యత్యాసాలు ఉన్నప్పటికీ, ఉపగ్రహాల సంఖ్య వేగంగా పెరుగుతోందన్న విషయం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.
ఉపగ్రహాలు ఇప్పుడు కేవలం శాస్త్రీయ పరిశోధనలకు మాత్రమే పరిమితం కాలేదు. ఇంటర్నెట్, సమాచార ప్రసారం, నావిగేషన్, వాతావరణ అంచనాలు, వ్యవసాయం, విపత్తుల పర్యవేక్షణ, రవాణా, బ్యాంకింగ్ వంటి అనేక రంగాలు ఉపగ్రహ సేవలపై ఆధారపడుతున్నాయి. వాణిజ్య సంస్థలు భారీ ఉపగ్రహ సమూహాలను అంతరిక్షంలోకి పంపుతుండటంతో ఈ రంగం ప్రభుత్వాల పరిధి దాటి పెద్ద వ్యాపార రంగంగా మారుతోంది.
అయితే, ఉపగ్రహాల సంఖ్య పెరగడంతో కొత్త సవాళ్లు కూడా ఎదురవుతున్నాయి. అంతరిక్ష వ్యర్థాలు, ఉపగ్రహాల ఢీకొనే ప్రమాదం, కక్ష్యల్లో రద్దీ, సమాచార తరంగాల వినియోగం వంటి సమస్యలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంటున్నాయి. భవిష్యత్తులో ఉపగ్రహాల మరమ్మతులు, ఇంధనం నింపడం, పాత ఉపగ్రహాలను తొలగించడం వంటి సేవలు కూడా కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది.
ఇదిలా ఉండగా, ప్రపంచ అంతరిక్ష వారోత్సవం సందర్భంగా గూగుల్ ప్రదర్శించిన రోజ్బడ్ నెబ్యులా ( 7129) చిత్రాన్ని నాసా జేమ్స్ వెబ్ స్పేస్ టెలిస్కోప్ పరిశీలనల ఆధారంగా రూపొందించింది. భూమికి సుమారు 3,300 కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉన్న ఈ నక్షత్ర మేఘ ప్రాంతాన్ని వెబ్ టెలిస్కోప్ పరారుణ కాంతిలో పరిశీలించింది. దీంతో అంతరిక్ష పరిశోధన సాంకేతికత ఎంతగా అభివృద్ధి చెందిందో మరోసారి స్పష్టమవుతోంది.
స్పుట్నిక్-1తో మొదలైన ప్రయాణం.. నేడు వేలాది ఉపగ్రహాలు, వాణిజ్య అంతరిక్ష సేవలు, కొత్త తరం రాకెట్ సాంకేతికత వరకు చేరింది. రానున్న సంవత్సరాల్లో అంతరిక్షం మరింత రద్దీగా మారే అవకాశం ఉన్న నేపథ్యంలో దాన్ని సురక్షితంగా నిర్వహించడం ప్రపంచ దేశాలకు ప్రధాన సవాలుగా మారనుంది.












