మధ్యప్రాచ్యంలో యుద్ధం మళ్లీ తీవ్రరూపం దాల్చవచ్చన్న ఆందోళనలతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడిచమురు ధరలు గణనీయంగా పెరిగాయి. చమురు ఉత్పత్తి, రవాణాకు అంతరాయం ఏర్పడే ప్రమాదం ఉందన్న అంచనాలు పెట్టుబడిదారుల్లో ఆందోళనను పెంచాయి. ఆసియా మార్కెట్లలో బ్రెంట్ ముడిచమురు ధర బ్యారెల్కు 110 డాలర్ల స్థాయిని దాటింది.
అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ కలిసి ఇరాన్పై సైనిక చర్యలకు దిగవచ్చన్న ఊహాగానాలు మార్కెట్లో చర్చనీయాంశమయ్యాయి. అమెరికా రక్షణ మంత్రి పీట్ హెగ్సెత్ ఇజ్రాయెల్లో ఆకస్మికంగా పర్యటించడం కూడా ఈ అంచనాలకు కారణమైంది. అయితే, ఉమ్మడి సైనిక చర్యపై అధికారిక ప్రకటన వెలువడినట్లు సమాచారం లేదు.
హూతీ దాడులు, ప్రాంతీయ భద్రతపై ఆందోళన
మరోవైపు, ఇరాన్కు మద్దతు ఇస్తున్న యెమెన్లోని హూతీ దళాలు సౌదీ అరేబియాలో దాడులకు పాల్పడినట్లు వార్తలు రావడంతో ప్రాంతీయ భద్రతపై ఆందోళనలు మరింత పెరిగాయి. చమురు క్షేత్రాలు, ఎగుమతి కేంద్రాలు, నౌకాయాన మార్గాలపై దాడులు జరిగితే ప్రపంచ మార్కెట్లకు సరఫరా తగ్గే అవకాశం ఉందని వ్యాపారులు భావిస్తున్నారు.
ముడిచమురు ధరల పెరుగుదల
గురువారం ప్రారంభ ఆసియా వాణిజ్యంలో బ్రెంట్ ముడిచమురు ఫ్యూచర్స్ ధర సుమారు 1.1 శాతం పెరిగి బ్యారెల్కు 110.06 డాలర్లకు చేరింది. అమెరికా వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియట్ (డబ్ల్యూటీఐ) ధర సుమారు 1 శాతం పెరిగి 98.08 డాలర్ల వద్ద నమోదైంది. ఇవి ఆ సమయానికి సంబంధించిన మార్కెట్ ధరలు మాత్రమే; అంతర్జాతీయ ముడిచమురు ధరలు రోజంతా మారవచ్చు.
భౌగోళిక రాజకీయ ప్రమాదం
చమురు సరఫరా విషయంలో అనిశ్చితి పెరిగినప్పుడల్లా, వ్యాపారులు భవిష్యత్తులో సరఫరా తగ్గే ప్రమాదాన్ని ధరల్లో పరిగణనలోకి తీసుకుంటారు. దీనినే మార్కెట్ పరిభాషలో భౌగోళిక రాజకీయ ప్రమాదానికి సంబంధించిన అదనపు ధరగా పరిగణిస్తారు.
ప్రపంచ చమురు రవాణాలో కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి, గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని నౌకాయాన మార్గాల భద్రతపై మార్కెట్ వర్గాలు ప్రత్యేకంగా దృష్టి సారిస్తున్నాయి. నౌకలపై దాడులు లేదా రవాణాకు అంతరాయాలు ఏర్పడితే చమురు రవాణా ఖర్చులు, బీమా ప్రీమియాలు పెరిగే అవకాశం ఉంది. దీనివల్ల చమురు ఉత్పత్తి యథావిధిగా కొనసాగినా, కొనుగోలుదారులకు సరఫరా ఆలస్యమయ్యే అవకాశం ఉంది.
మధ్యప్రాచ్యం నుంచి చమురు ఎగుమతులు కొంతవరకు పునరుద్ధరణ దిశగా సాగుతున్నప్పటికీ, పరిస్థితులు స్థిరంగా లేవని మార్కెట్ విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు. సరఫరా పూర్తిగా సాధారణ స్థితికి చేరుతుందా లేదా అన్నది తదుపరి పరిణామాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
భారత్ తన ముడిచమురు అవసరాల్లో గణనీయమైన భాగాన్ని దిగుమతుల ద్వారా తీర్చుకుంటుంది. అంతర్జాతీయ ధరలు ఎక్కువకాలం అధిక స్థాయిలో కొనసాగితే, దేశం చమురు దిగుమతుల కోసం వెచ్చించే విదేశీ మారకద్రవ్యం పెరగవచ్చు. రూపాయిపై ఒత్తిడి, రవాణా ఖర్చుల పెరుగుదల, ద్రవ్యోల్బణంపై ప్రభావం వంటి పరిణామాలు చోటుచేసుకునే అవకాశం ఉంది.
ముడిచమురు ధరలు పెరిగితే విమానయానం, రవాణా, రసాయనాలు, పెయింట్లు వంటి రంగాల నిర్వహణ వ్యయాలు కూడా పెరగవచ్చు. అయితే, దేశీయ పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు వెంటనే ఎంత మేరకు మారతాయన్నది ప్రభుత్వ పన్నులు, చమురు మార్కెటింగ్ సంస్థల నిర్ణయాలు, రూపాయి మారకం విలువ తదితర అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.